ถอนฟันก่อนปลูกรากฟันเทียม สำคัญอย่างไร? เตรียมกระดูกให้พร้อมก่อนทำ Implant
เรื่องของการปลูกรากฟันเทียมในงานทันตกรรม เป็นอีกขั้นตอนสำคัญที่ไม่ควรมองว่าเป็นแค่ขั้นตอนของการนำฟันที่มีปัญหาออกไปเท่านั้น แต่ยังเป็นส่วนหนึ่งของแผนการรักษาตั้งแต่เริ่มต้น เพราะภายหลังจากการถอนฟัน ทั้งกระดูกและเนื้อเยื่อบริเวณเบ้าฟัน อาจเกิดการเปลี่ยนแปลงตามกระบวนการหายของแผลในช่องปาก ซึ่งอาจมีผลต่อการวางรากฟันเทียมในภายหลัง
โดยแนวทางขององค์กรระดับโลก ITI แนะนำให้เริ่มวางแผนการรักษารากฟันเทียมตั้งแต่ก่อนถอนฟัน โดยจะต้องพิจารณาทั้งจากสภาพกระดูก เนื้อเยื่อ ตำแหน่งที่จะใส่ Implant และความเหมาะสมของช่วงเวลาที่จะปลูกรากฟันเทียม บทความ Deva Medical วันนี้เราจะมาสรุปให้ว่าการ ถอนฟันก่อนปลูกรากฟันเทียม สำคัญอย่างไร? ทำไมถึงเป็นเรื่องที่ทันตแพทย์ทุกคน ไม่ควรมองข้าม
ทำไมการ ถอนฟันก่อนปลูกรากฟันเทียม ถึงสำคัญ?
เพราะเมื่อถอนฟันออกเรียบร้อยแล้ว ตรงจุดบริเวณ Alveolar Bone หรือกระดูกเบ้าฟัน ก็จะเกิดการปรับตัวเปลี่ยนแปลงระหว่างการสมานแผล โดยในงานทบทวนเชิงวิชาการพบว่า การเปลี่ยนแปลงของกระดูกหลังถอนฟัน อาจส่งผลให้ขนาดของสันกระดูกลดลงกว่าที่คิด นับเป็นปัจจัยที่ต้องพิจารณาร่วม เมื่อต้องการที่จะทำ Implant ในอนาคต
ดังนั้น เป้าหมายของการ ถอนฟันเพื่อรากฟันเทียม จึงไม่ใช่แค่เพียงการนำฟันออก แต่ควรที่จะมีวางแผนเพื่อรักษาสภาพเนื้อเยื่อและกระดูกให้เหมาะสมกับขั้นตอนต่อไป
ถอนฟันอย่างไรให้เหมาะกับการทำรากฟันเทียม?
สำหรับการ ถอนฟันก่อนปลูกรากฟันเทียม มีหลักการประเมินเบื้องต้นเพื่อให้การทำ Implant ในอนาคต มีผลลัพธ์ที่ได้ประสิทธิภาพ ดังนี้
1. ประเมินสภาพฟัน และกระดูกก่อนถอน
ปัจจัยแรกคือทันตแพทย์ควรประเมินสภาพฟัน รากฟัน กระดูกโดยรอบ เนื้อเยื่ออ่อน และตำแหน่งที่จะทำ Implant ก่อนกำหนดแนวทางการถอน เพราะปัจจัยเหล่านี้ มีส่วนช่วยกำหนดว่าควรเลือกถอนฟันช่วงเวลาใด และช่วงไหนในการใส่ Implant ที่เหมาะในแต่ละกรณี
2. เน้นถอนฟันแบบลดอาการบาดเจ็บ
องค์กรระดับโลก ITI แนะนำว่าในกรณีที่มีวางแผนทำ Implant หลังการถอนฟัน ควรใช้เทคนิคที่ช่วยลดการบาดเจ็บต่อ Hard Tissue และ Soft Tissue รวมถึงควรพิจารณาการแยกรากในฟันหลายรากตามความเหมาะสม
โดยแนวคิดนี้เรียกว่า Atraumatic Tooth Extraction โดยจะเน้นให้ความสำคัญกับการควบคุมแรง พร้อมการรักษาโครงสร้างรอบเบ้าฟันให้มีประสิทธิภาพมากที่สุด
3. พิจารณา Socket Preservation
ในบางกรณี อาจควรพิจารณา Socket Preservation หรือ Alveolar Ridge Preservation หลังถอนฟันเสร็จ เพื่อช่วยลดการเปลี่ยนแปลงของมิติบริเวณเบ้าฟัน
Systematic Review หรือการทบทวนหลายระบบ พบว่าหลายวิธีของ Socket Preservation มีส่วนช่วยรักษาระดับกระดูกในแนวราบ แนวดิ่งหลังถอนฟัน แต่อย่างไรก็ตาม สำหรับการเลือกวิธีและวัสดุ ควรพิจารณาร่วมด้วยกับสภาพผู้ป่วยและการวางแผนรักษาโดยทันตแพทย์
หลังถอนฟัน รอนานแค่ไหนถึงปลูกรากฟันเทียม?
ถอนฟันก่อนปลูกรากฟันเทียม หากถามว่าหลังถอนฟัน ควรปลูกรากฟันเทียมตอนไหน ตอบได้เลยว่าไม่ได้มีระยะเวลาเดียวที่เหมาะกับทุกคน โดยทางองค์กรระดับโลก ITI มีการแบ่งช่วงเวลาของการวาง Implant หลังถอนฟันออกเป็นหลายแนวทางด้วยกัน เช่น
- Immediate Implant Placement: ใส่ Implant ในเบ้าฟันทันทีหลังถอนฟัน
- Early Implant Placement: ใส่หลังเนื้อเยื่ออ่อนหรือกระดูกเริ่มฟื้นตัว
- Late Implant Placement: ใส่หลังบริเวณถอนฟันหายเป็นระยะเวลานานขึ้น
ดังนั้น การเลือกช่วงเวลาขึ้นอยู่กับสภาพกระดูก เนื้อเยื่อ การติดเชื้อ ตำแหน่งฟัน และความสามารถในการสร้าง Primary Stability ของ Implant โดยไม่ใช่ว่าการใส่ Implant โดยทันทีจะเหมาะสมกับผู้ป่วยทุกคนเสมอไป
สรุป ถอนฟันก่อนปลูกรากฟันเทียม สำคัญอย่างไร?
สำหรับการ ถอนฟันเพื่อรากฟันเทียม ควรถูกวางแผนให้เป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการรักษา ที่ไม่ใช่ขั้นตอนแยกออกจากการทำ Implant เพราะหลังถอนฟัน มีความเป็นไปได้ว่าจะเกิดการเปลี่ยนแปลงของกระดูกและเนื้อเยื่อ ซึ่งอาจมีผลโดยตรงต่อการวางรากฟันเทียมในอนาคต เพราะฉะนั้น หัวใจสำคัญคือการประเมินเคสก่อนถอนในแต่ละคน เพื่อเลือกเทคนิคที่เหมาะสม ช่วยอาการบาดเจ็บต่อเนื้อเยื่อ และพิจารณา Socket Preservation พร้อมแนวทางอื่นเมื่อมีข้อบ่งชี้สำคัญร่วมด้วย
สำหรับทันตแพทย์ การเลือกเครื่องมือถอนฟันที่เหมาะสม เช่น Luxator, Periotome หรือ Physics Forceps นับเป็นอีกส่วนสำคัญที่สามารถนำมาพิจารณาร่วมกับ Workflow ของการรักษาที่มีประสิทธิภาพได้
Deva Medical เราเป็นผู้จัดจำหน่ายเครื่องมือแพทย์และอุปกรณ์ด้านทันตกรรม ด้วยประสบการณ์กว่า 50 ปี โดยมีผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับงาน Oral Surgery และ Implant หลายกลุ่ม อาทิ เช่น
- เครื่องมือถอนฟัน Luxator Periotome
- เครื่องมือถอนฟัน Luxator Dual Edge Periotome
- เครื่องมือถอนฟัน Luxator Forte Elevator
- เครื่องมือถอนฟัน Physics Forcep
เครื่องมือเหล่านี้ได้รับการออกแบบให้ตอบโจทย์งานศัลยกรรมช่องปาก ตั้งแต่ขั้นตอนการถอนฟัน จึงสามารถวางเป็นส่วนหนึ่งของ Workflow สำหรับผู้ป่วยที่มีแผนรักษาด้วยรากฟันเทียมในอนาคต
☎️สอบถามข้อมูลหรือสินค้าเพิ่มเติมได้ที่เบอร์โทร Call: 081-0008119
หรือ Line: @devamedical